Με ισχυρό αποτύπωμα για το μέλλον της Αιτωλοακαρνανίας και της Δυτικής Ελλάδας ολοκληρώθηκαν οι εργασίες του διήμερου συνεδρίου της Ένωσης Ξενοδόχων Αιτωλοακαρνανίας Με ιδιαίτερα 
μεγάλη επιτυχία, σημαντική συμμετοχή θεσμικών εκπροσώπων και ουσιαστικά συμπεράσματα για το μέλλον της περιοχής, ολοκληρώθηκαν στο Αγρίνιο οι εργασίες του διήμερου συνεδρίου «ΚΛΗΡΟΝΟΜΗΜΑΤΑ 2 – Τουρισμός, Πολιτισμός και Βιώσιμη Ανάπτυξη στην Αιτωλοακαρνανία και τη Δυτική Ελλάδα», που διοργάνωσε η Ένωση Ξενοδόχων Αιτωλοακαρνανίας στις 29 και 30 Μαΐου 2026, υπό την αιγίδα του Υπουργείου Τουρισμού.
Το συνέδριο επιβεβαίωσε τον ρόλο του ως ενός από τα σημαντικότερα αναπτυξιακά φόρουμ της Δυτικής Ελλάδας, συγκεντρώνοντας εκπροσώπους της Κυβέρνησης, του Ελληνικού Κοινοβουλίου, της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, της επιστημονικής κοινότητας, της επιχειρηματικότητας, του τουρισμού, του πολιτισμού και του πρωτογενούς τομέα. Μέσα από έναν γόνιμο και ουσιαστικό διάλογο αναδείχθηκαν οι δυνατότητες της Αιτωλοακαρνανίας να αποτελέσει πρότυπο βιώσιμης ανάπτυξης, συνδέοντας τον τουρισμό με τον πολιτισμό, την αγροδιατροφή, το φυσικό περιβάλλον και την καινοτομία. Την έναρξη των εργασιών κήρυξε η Πρόεδρος της Ένωσης Ξενοδόχων Αιτωλοακαρνανίας Νίκη Φλώρου Καραγιάννη, η οποία καλωσόρισε τους συμμετέχοντες και υπογράμμισε την ανάγκη διαμόρφωσης ενός κοινού αναπτυξιακού οράματος για την Αιτωλοακαρνανία, με επίκεντρο τη βιωσιμότητα, την εξωστρέφεια και τη συνεργασία των τοπικών και εθνικών φορέων.
Τις βασικές αρχές, τη φιλοσοφία και τους στρατηγικούς στόχους του συνεδρίου ανέπτυξε ο Πρόεδρος του Συλλόγου Αιτωλοακαρνάνων Δημοσιογράφων Κωστής Τσιακανίκας, ο οποίος ανέδειξε τη σημασία της σύνδεσης της πολιτιστικής κληρονομιάς με τη σύγχρονη αναπτυξιακή προοπτική της περιοχής. Ιδιαίτερα σημαντική ήταν η ομιλία του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτη Αιτωλίας και Ακαρνανίας κ.κ. Δαμασκηνού, ο οποίος ανέδειξε τον ρόλο της πνευματικής και πολιτιστικής παράδοσης ως πυλώνα συνοχής και προόδου για τις τοπικές κοινωνίες, στις 29 Μαΐου 2026 και την επομένη 30 Μαΐου, η εισήγηση του εκπροσώπου της Ειδικής Επιτροπής του Γραφείου Προσκυνηματικών Περιηγήσεων της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος και Τομεάρχη του Θρησκευτικού Τουρισμού της Ιεράς Μητροπόλεώς μας π. Ευάγγελου Φεγγούλη, τις οποίες και παραθέτουμε.
Χαιρετισμούς απηύθυναν ο Δήμαρχος Αγρινίου Γιώργος Παπαναστασίου και ο Περιφερειάρχης Δυτικής Ελλάδας Νεκτάριος Φαρμάκης, επισημαίνοντας τη σημασία της συνεργασίας μεταξύ Πολιτείας, Αυτοδιοίκησης και παραγωγικών φορέων για την αξιοποίηση των συγκριτικών πλεονεκτημάτων της περιοχής. Ιδιαίτερη βαρύτητα στις εργασίες του συνεδρίου προσέδωσε η συμμετοχή κορυφαίων κυβερνητικών στελεχών. Με ολοκληρωμένες παρεμβάσεις συμμετείχαν η Υπουργός Τουρισμού Όλγα Κεφαλογιάννη, ο Υπουργός Ανάπτυξης Τάκης Θεοδωρικάκος, ο Υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης Δημήτρης Παπαστεργίου, η Υπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας Δόμνα Μιχαηλίδου, η Υπουργός Παιδείας Σοφία Ζαχαράκη, ο Υφυπουργός Εργασίας Κωνσταντίνος Καραγκούνης, ο Υφυπουργός Εσωτερικών Βασίλης Σπανάκης και ο Περιφερειάρχης Αττικής Νίκος Χαρδαλιάς. Με φυσική παρουσία συμμετείχαν ο Υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Γιάννης Ανδριανός και η Πρόεδρος του Ελληνικού Οργανισμού Τουρισμού Άντζελα Βαρελά.
1. ΟΜΙΛΙΑ ΣΕΒΑΣΜΙΩΤΑΤΟΥ ΣΤΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ
“Κληρονομήματα 2”: Τουρισμός–Πολιτισμός και Βιώσιμη ανάπτυξη στην Αιτωλοακαρνανία και τη Δυτική Ελλάδα
ΑΓΡΙΝΙΟ 29 & 30 ΜΑΪΟΥ 2026
Αγαπητοί μου
Με ιδιαίτερη χαρά δεχθήκαμε ως Ιερά Μητρόπολη Αιτωλίας και Ακαρνανίας, την πρόσκληση σας, όπως μετάσχουμε στο σημαντικό αυτό Συνέδριό σας, αφ΄ ενός για να ευλογήσουμε την έναρξη των εργασιών του και αφ΄ ετέρου να πληροφορήσουμε τους Συνέδρους σας για τις δυνατότητες και τις προοπτικές ανάπτυξης και του Θρησκευτικού Τουρισμού στην Αιτ/νια, συμβάλλοντας έτσι και μεις ως τοπική Εκκλησία στην επίτευξη των στόχων σας για ένα καλύτερο συλλογικό στρατηγικό σχεδιασμό, που αφορά τον Τουρισμό, τον Πολιτισμό και την βιώσιμη ανάπτυξη στην Αιτωλοακαρνανία και εν γένει στην Δυτική Ελλάδα.
Ο θρησκευτικός τουρισμός στην εποχή μας αποτελεί μια από τις πιο δυναμικές και αναπτυσσόμενες μορφές εναλλακτικού τουρισμού, συνδυάζοντας την πνευματική αναζήτηση με την πολιτιστική περιήγηση. Δεν αφορά πλέον αποκλειστικά την τρίτη ηλικία, αλλά προσελκύει ένα ευρύ φάσμα επισκεπτών που επιδιώκουν να συνδέσουν την πίστη με την ιστορία, την τέχνη και την αρχιτεκτονική και έχει εξελιχθεί από το παραδοσιακό, αυστηρά θρησκευτικό προσκύνημα σε μια δυναμική μορφή βιωματικού, πολιτιστικού και εναλλακτικού τουρισμού.
Η γεωγραφική θέση της Αιτωλοακαρνανίας μπορεί να αναπτύξει το πεδίο του θρησκευτικού τουρισμού εφόσον σχεδιάσει και εφαρμόσει μία περισσότερο μεθοδική και οργανωμένη τουριστική πολιτική που θα απομακρυνθεί από την λογική της προτεραιότητας προς την ανάπτυξη του μαζικού τουρισμού.
Μέσα από τη διαμόρφωση κατάλληλων και συντονισμένων στρατηγικών επικοινωνίας, προβολής και προώθησης, μπορεί να διαδοθεί οργανωμένα η πλούσια τοπική μας θρησκευτική κληρονομιά και να επιτευχθεί η προσέλκυση επισκεπτών ακόμη και εισερχόμενου τουρισμού. Επομένως, είναι αναγκαία η θέσπιση συγκεκριμένου οράματος και στόχων και η αξιοποίηση της επιστημονικής και επιχειρηματικής γνώσης για την ανάπτυξη του θρησκευτικού τουρισμού και την αύξηση της τουριστικής κίνησης στους προσκυνηματικούς χώρους του τόπου μας.
Η Αγιοτόκος και Ηρωοτόκος Μητρόπολή μας, με την σημαντική γεωπολιτική θέση της στη Δυτική Ελλάδα, από αρχαιοτάτων χρόνων αποτελεί σταυροδρόμι των ηπείρων και χωνευτήρι πολιτισμών. Ο χριστιανισμός που κήρυξαν στον τόπο μας και όχι μόνο, ο Πατροκοσμάς, ο μεγάλος αυτός διαφωτιστής του Γένους και πρόδρομος της Ελληνικής Επαναστάσεως, ο Ευγένιος ο Αιτωλός, επίσης μεγάλος Διδάσκαλος του Γένους, ο Νεομάρτυρας Άγιος Ιωάννης, ο Όσιος Ανδρέας ο Ερημίτης και πολλοί άλλοι Άγιοι και Μάρτυρες, καθόρισαν καταλυτικά το μέλλον τους στο διάβα του χρόνου. Με το κήρυγμά τους οι Αιτωλοακαρνάνες εγκολπώθηκαν την πίστη στον αληθινό Θεό και κατά την διάρκεια των αιώνων ανοικοδόμησαν ιερά θυσιαστήρια, περικαλλείς ναούς και ιερές μονές και ανέπτυξαν με μεράκι τις εκκλησιαστικές τέχνες, δείχνοντας έτσι την ευλάβειά τους και την αφοσίωσή τους στον Χριστό.
Εμείς, ως κληρονόμοι αυτού του άφθιτου πολιτισμού έχουμε τεράστια ευθύνη. Καλούμαστε σήμερα να τον διαφυλάξουμε και να τον προβάλλουμε για το καλό το δικό μας και των μελλοντικών γενεών. Να τον σεβαστούμε και να τον προφυλάξουμε από οποιεσδήποτε αλλοτριώσεις και εκκοσμικεύσεις ή ακόμη περισσότερο να μην τον αντιμετωπίσουμε ως μουσειακό κομμάτι της Ιστορίας μας.
Αγαπητοί μου,
Η Ιερά Μητρόπολή μας έχοντας επίγνωση της αποστολής της ως θεματοφύλακας της Ιεράς Παραδόσεως συνέστησε Τομέα επί του Θρησκευτικού Τουρισμού και των προσκυνηματικών περιηγήσεων, ο οποίος μάλιστα έχει επιδείξει σημαντικό έργο με την έντυπη και ηλεκτρονική καταγραφή των βυζαντινών και μεταβυζαντινών μνημείων και την επίσης έντυπη και ηλεκτρονική καταγραφή προτάσεων διαδρομών στα σημαντικότερα προσκυνήματα του τόπου μας και έπεται συνέχεια με νέες δράσεις.
Στην Αιτ/νια, όπως και σε όλη την Ελλάδα, τα μνημεία της Ορθοδοξίας είναι αναπόσπαστο τμήμα της εθνικής κληρονομιάς μας και αποτελούν αξιόλογο πόλο έλξης επισκεπτών. Οι διάσπαρτες βυζαντινές και οι μεταβυζαντινές εκκλησίες µε την αξιόλογη εικονογράφησή τους, τις τοιχογραφίες και τις σπάνιες εικόνες, οι επιβλητικοί καθεδρικοί ναοί, τα ξωκλήσια και τα προσκυνήματα της περιφέρειας, τα ιστορικά μοναστήρια μας, τα λειτουργικά βιβλία και τα σκεύη, τα ιερά άμφια και τα κειμήλια, μαρτυρούν την επίμονη προσήλωση στις παραδόσεις και τη στενή και μακραίωνη διασύνδεση της τέχνης µε τη θρησκευτική λατρεία.
Πληρούνται επομένως όλες εκείνες οι προϋποθέσεις έτσι ώστε η Αιτ/νια να αναδειχθεί ανάμεσα στους πιο διάσημους προορισμούς θρησκευτικού τουρισμού στον κόσμο. Ο εορτασμός των τοπικών Αγίων όσο και άλλων μεγάλων εορτών της ορθοδόξου πίστεώς μας, μπορεί να αποτελέσουν μοναδικό θέαμα για κάθε επισκέπτη που θα έχει την τύχη να παραβρεθεί, διότι θα του δοθεί η ευκαιρία να γίνει μάρτυρας σπάνιων παραδόσεων όπου διαφοροποιούνται ανά περιοχές και διατηρούνται εις τους αιώνες.
Κορωνίδα των θρησκευτικών εκδηλώσεων και στον τόπο μας αποτελεί πάντα το Πάσχα την εποχή της άνοιξης καθώς και η Κοίμηση της Θεοτόκου στις 15 Αυγούστου αλλά και οι παγκοσμίου φήμης εορτές της Εξόδου στην Ιερά Πόλη του Μεσολογγίου, που χαρακτηρίζονται από υπέρμετρο πλήθος ταξιδιωτών όπου συρρέουν από κάθε γωνιά της ενδοχώρας για να βιώσουν τους ξεχωριστούς αυτούς εορτασμούς.
Ο Θρησκευτικός Τουρισμός μπορεί επίσης να συνδυαστεί και με άλλες μορφές τουρισμού και να αποτελέσει μέρος ενός μεγαλύτερου τουριστικού ταξιδιού ιδιαιτέρως στην Αιτ/νια που συνδυάζει πολλαπλές φυσικές ομορφιές, βουνό και θάλασσα, πλείστους αρχαιολογικούς χώρους. Υπάρχουν πολλές μορφές του Εναλλακτικού Τουρισμού, οι οποίες μπορούν να συνδυασθούν και να αναπτυχθούν παράλληλα με τον Θρησκευτικό Τουρισμό, όπως για παράδειγμα ο Αρχιτεκτονικός-Πολιτισμικός Τουρισμός, ο Αγροτουρισμός, ο Γαστρονομικός Τουρισμός κ.α.
Αυτόν τον προσκυνηματικό θησαυρό, πρέπει και οφείλουμε να αναδείξουμε, σε συνεργασία με την Τοπική Αυτοδιοίκηση και την συντεταγμένη πολιτεία, έτσι ώστε ο τόπος μας να μετατραπεί σε πόλο έλξης επισκέψιμων περιοχών υψηλού τουριστικού ενδιαφέροντος.
Για να επιτευχθεί αυτός ο στόχος απαιτείται ένας γενικότερος στρατηγικός σχεδιασμός, που θα αφορά όλη την περιοχή, στον οποίο θα συμμετέχουν, η Περιφέρεια, οι Δήμοι, οι Ενώσεις Ξενοδόχων και Εστίασης και οι Πολιτιστικοί Φορείς, με συγκέντρωση ικανών στοιχείων της υφιστάμενης και της μελλοντικής δραστηριότητας, προκειμένου να εκπονηθεί ένα μεγαλόπνοο σχέδιο που θα στοχεύει στη συλλογή στοιχείων αναφορικά με τα χαρακτηριστικά της δραστηριότητας του προσκυνηματικού και θρησκευτικού τουρισμού στην Μητρόπολη μας και κατ΄ επέκταση στον κάθε Δήμο, στην κάθε Ενορία.
Σε πρώτη φάση επιβάλλεται η καταγραφή, η αποτύπωση των θρησκευτικών μνημείων και η δημιουργία τουριστικών χαρτών, έντυπα και ηλεκτρονικά. Η καταγραφή αυτή θα μας δώσει την δυνατότητα να εκπονήσουμε με σοβαρότητα και οργανωτικότητα, έναν μακροπρόθεσμο σχεδιασμό προβολής και ανάδειξης όλων των εκκλησιαστικών και θρησκευτικών μνημείων.
Ακόμη, η δημιουργία ενός καλού επιπέδου υποδομών πρόσβασης και σήμανσης προς τα θρησκευτικά μνημεία, αποτελεί βασική προϋπόθεση για την ενίσχυση των προσκυνηματικών ροών του Θρησκευτικού Τουρισμού και φυσικά η συστηματικότερη προβολή της πλούσιας θρησκευτικής – πολιτιστικής κληρονομιάς µας πρέπει να αποτελέσει για όλους μας στρατηγική επιλογή για την αναβάθμιση πολλών περιοχών της Αιτωλοακαρνανίας και την ανάδειξή τους ως ελκυστικούς προορισμούς Θρησκευτικού Τουρισμού, αλλά και αναζήτησης της γνώσης και της πολιτιστικής µας ταυτότητας.
Η οικονομική αξιοποίηση του Θρησκευτικού Τουρισμού επιφέρει πολλαπλασιαστικά οφέλη για τον τόπο μας. Αυτό προϋποθέτει επίσης και την δημιουργία περαιτέρω απαραίτητων υποδομών στις περιοχές υποδοχής για να ευνοηθεί η πολυήμερη παραμονή του προσκυνητή στους θρησκευτικούς χώρους. Είναι απαραίτητη η δημιουργία αυτών των υποδομών με την ανακαίνιση των ήδη υπαρχόντων ξενώνων που βρίσκονται κυρίως στα μοναστικά καθιδρύματα, ώστε να δίδεται η δυνατότητα στον προσκυνητή να μείνει περισσότερες ημέρες μέσα σε ένα πνευματικό περιβάλλον μετέχοντας στις Ιερές Ακολουθίες, βιώνοντας έτσι την ορθόδοξη πνευματικότητα και την μοναστηριακή φιλοξενία.
Ήδη βρίσκονται σε εξέλιξη σημαντικές εργασίες αναστήλωσης στην ιστορική Μονή Μυρτιάς στο Θέρμο και δρομολογούνται και άλλες παρεμβάσεις και σε άλλα Μοναστήρια της Μητροπόλεως μας. Είναι επίσης σημαντικό να δημιουργηθεί και ένα εκκλησιαστικό μουσείο για την σωστή προφύλαξη των ιερών κειμηλίων, αλλά και την ανάδειξή τους. Η έκθεση των ιερών κειμηλίων έλκει το ενδιαφέρον όχι μόνο των προσκυνητών, αλλά και όλων εκείνων που ασχολούνται με τον πολιτισμό, την έρευνα και τις τέχνες.
Όπου υπάρχει ένα μουσείο απ’ ευθείας ο τόπος γίνεται κέντρο πολιτιστικού ενδιαφέροντος. Και επ΄ αυτού έχουμε στόχο συγκεκριμένο, όμως είναι απαραίτητη η χρηματοδότηση τέτοιων πρωτοβουλιών και η δημιουργία κέντρων πληροφόρησης και ψηφιακής προβολής με σύγχρονα μέσα τεχνολογίας, γιατί η πρόσβαση σε πολλά μνημεία καθίσταται δυσχερής. Με αυτό τον τρόπο ο επισκέπτης αποκτά μια σφαιρική εικόνα των μνημείων της περιοχής.
Θα πρέπει να καταλάβουμε άπαντες οι εμπλεκόμενοι σε αυτή την προσπάθεια ότι η Αιτωλοακαρνανία έχει ως περιοχή σημαντικά πλεονεκτήματα στον τομέα του τουρισμού. Για το λόγο αυτό κρίνεται απαραίτητη και αναγκαία η σχεδίαση, η οργάνωση και η παρουσίαση σύγχρονων προτάσεων για την ανάπλαση της εικόνας ενός σημαντικού και ώριμου τουριστικού προορισμού, πάντα βέβαια με την συμβολή συγκεκριμένων δράσεων και ενεργειών εκ μέρους όλων των φορέων.
Η Αιτωλοακαρνανία είναι ένας τουριστικός προορισμός με ποιοτικά χαρακτηριστικά, με αξιόλογους φυσικούς και πολιτιστικούς πόρους που, αν αξιοποιηθούν, μπορούν να συμβάλουν καθοριστικά στην τουριστική ανάπτυξή του και κατ΄ επέκταση στην στήριξη της τοπικής οικονομίας. Εν κατακλείδι επιβάλλεται, θα λέγαμε, η περιοχή μας, ως θρησκευτικός τουριστικός προορισμός να προβάλει μια «δυναμική» και «ισχυρή» ταυτότητα, αφού εμπλουτίσει και διαφοροποιήσει το τουριστικό προϊόν της.
Συμπερασματικά, επειδή η ανάπτυξη του θρησκευτικού τουρισμού συνιστά μια εξαιρετική ευκαιρία με πολλαπλασιαστικά αποτελέσματα, διότι δρα άμεσα στην οικονομία, δεν θα πρέπει να αντιμετωπίζεται ως κάτι δεδομένο και επαρκές, αλλά θα πρέπει να ενεργοποιεί πολιτικές για την αύξηση και τη διάχυση των ωφελειών. Ταυτόχρονα θα πρέπει να κάνουμε μεγάλες προσπάθειες να μετατρέψουμε ακόμη περισσότερο τους θρησκευτικούς και πολιτισμικούς μας τόπους σε σύγχρονους χώρους επίσκεψης, εκπαίδευσης και ψυχαγωγικής εμπειρίας.
Στηρίζουμε με δυναμική το εγχείρημά σας που έχει ως κοινό στόχο την ανάδειξη της Αιτωλοακαρνανίας ως πρότυπο βιώσιμης τουριστικής ανάπτυξης και ως μια δυναμική πύλη που θα συνδέσει το Ιόνιο με τη Δυτική Ελλάδα και θα ανοίξει νέους δρόμους για το μέλλον της περιοχής.
ΣΑΣ ΕΥΧΑΡΙΣΤΩ
2. ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΤΟΥ π. ΕΥΑΓΓΕΛΟΥ ΦΕΓΓΟΥΛΗ ΤΟΜΕΑΡΧΗ ΠΡΟΣΚΗΝΥΜΑΤΙΚΟΥ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΤΗΣ Ι.Μ. ΑΙΤΩΛΙΑΣ ΚΑΙ ΑΚΑΡΝΑΝΙΑΣ ΚΑΙ ΜΕΛΟΥΣ ΤΗΣ ΣΥΝΟΔΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣΚΥΝΗΜΑΤΙΚΩΝ ΠΕΡΙΗΓΗΣΕΩΝ
Αγαπητοί Σύνεδροι, χαίρετε εν Κυρίω
Με ξεχωριστή χαρά βρίσκομαι ανάμεσά σας στο τόσο σημαντικό αυτό Συνέδριο που διοργανώνει με πολλή μεράκι η Ένωση Ξενοδόχων Αιτωλοακαρνανίας και το οποίο πριν δυο χρόνια εμπνεύστηκε μετά από ώριμη σκέψη και σοφία ο “πνευματικός πατήρ” αυτού του εγχειρήματος, ο αγαπητός φίλος και μεγάλη Παναιτωλικάρα ο κ. Κωστής Τσιακανίκας.
Ως Μέλος της Συνοδικής Επιτροπής Προσκυνηματικών Περιηγήσεων της Εκκλησίας της Ελλάδος, σας μεταφέρω πρωτίστως τις πατρικές ευχές του Προέδρου μας, Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Ιλίου κ.κ. Αθηναγόρα, ο οποίος αν και το επιθυμούσε πολύ δεν μπόρεσε να είναι ανάμεσά μας, λόγω σημαντικών ειλημμένων υποχρεώσεων. Σας κομίζω λοιπόν τις ευχές του για επιτυχή ευόδωση των εργασιών του Συνεδρίου μας και ως Υπεύθυνος του Τομέα προσκυνηματικών Περιηγήσεων της Ιεράς και Θεοσώστου Μητροπόλεώς μας, σας καταθέτω καρδιακά την αγάπη μου αλλά και την δέσμευσή μου να είμαι δίπλα σας ενεργός και ωφέλιμος σε κάθετι καλό και ευλογημένο που γίνεται στον τόπο μας.
Όπως γνωρίζεται το έργο του Συνοδικού Γραφείου Προσκυνηματικών Περιηγήσεων της Εκκλησίας της Ελλάδος επικεντρώνεται στην προβολή της ορθόδοξης πνευματικής κληρονομιάς, συνδυάζοντας την πίστη με τον πολιτισμό και την ανάπτυξη. Στα πλαίσια αυτά ο προσκυνηματικός – θρησκευτικός τουρισμός που αρχίζει να αναπτύσσεται από την πρωτοβυζαντινή περίοδο, όταν, μετά τις ανασκαφές και την εύρεση του Τιμίου Σταυρού από την Αγία Ελένη στην Αγία Γη, τα Ιεροσόλυμα μετατράπηκαν σε πόλο έλξης πολλών πιστών ταξιδιωτών, αναλύεται διαχρονικά μέχρι τις μέρες μας ως μία βιώσιμη, ήπια και φιλική προς το φυσικό και οικονομικοκοινωνικό περιβάλλον μορφή τουρισμού, ειδικών μάλιστα ενδιαφερόντων.
Η μορφή του τουρισμού αυτού, όπως εύστοχα τόνισε και χθες στην ομιλία του ο Σεπτός μας Ποιμενάρχης, δεν απευθύνεται μόνο σε ευλαβείς προσκυνητές της τρίτης ηλικίας αλλά και σε κάθε καλοπροαίρετο επισκέπτη που αναζητά την πνευματική ωφέλεια και αναψυχή, την περισυλλογή, την εσωτερική ειρήνη και γαλήνη και την αυθεντική εμπειρία ενός διαφορετικού τρόπου ζωής.
Το προσκύνημα συνδέει με τρόπο μοναδικό πιστούς ανθρώπους με ιερούς τόπους, ιστορικά μνημεία, θαυματουργές εικόνες, ανθρώπους και τοπικές κουλτούρες, και συμβάλλει τα μέγιστα στην επίτευξη των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης ενισχύοντας την οικονομική ευημερία των τοπικών κοινωνιών ενώ ταυτόχρονα αξιοποιεί τον ενδογενή φυσικό, πολιτιστικό και θρησκευτικό πλούτο και το ανθρώπινο δυναμικό κάθε τόπου.
Για τους λόγους αυτούς η στόχευση στον τομέα του τουρισμού θα πρέπει να είναι η ανάπτυξη και η εφαρμογή κατάλληλων πολιτικών, ώστε να υπάρξει μελλοντικό αποτύπωμα των δραστηριοτήτων του στις οικονομικές, κοινωνικές και περιβαλλοντικές εξελίξεις.
Για την χωρίς αποκλεισμούς όμως επίτευξη της Βιώσιμης Ανάπτυξης του Θρησκευτικού Τουρισμού απαιτείται ο κατάλληλος στρατηγικός σχεδιασμός ένα οργανωμένο μάστερ πλαν, όπως λένε οι ειδικοί και πάντα η αγαστή συνεργασία της Εκκλησίας με το αρμόδιο Υπουργείο Τουρισμού, τον Ελληνικό Οργανισμό Τουρισμού, την Τοπική Αυτοδιοίκηση και τους άλλους εμπλεκόμενους φορείς, στο πλαίσιο του σεβασμού των διακριτών ρόλων του καθενός.
Στην χώρα μας και ειδικά στην Ιερά Μητρόπολή μας, είναι διάσπαρτα τα ιερά προσκυνήματα, τα εκκλησιαστικά μνημεία, οι Μονές, τα κατάγραφα εξωκλήσια, τα αγιάσματα σε όλη την επικράτεια, που παρουσιάζουν υψηλό πολιτιστικό, ιστορικό και θρησκευτικό ενδιαφέρον, καθώς αποτελούν αναπόσπαστα στοιχεία τόσο της μακραίωνης ελληνικής, όσο και της παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς.
Αποτελούν ιδανικούς προορισμούς, όχι μόνο γιατί είναι καλαίσθητοι και φιλόξενοι χώροι επίσκεψης και μαρτυρίας ενός ένδοξου παρελθόντος, αλλά κυρίως διότι αποκαλύπτουν τον Ορθόδοξο Χριστιανικό Πολιτισμό και είναι τόποι κοινωνίας προσώπων και βίωσης του αυθεντικού τρόπου χριστιανικής ορθοδόξου ζωής.
Οι δυνατότητες περαιτέρω ανάπτυξης του θρησκευτικού και προσκυνηματικού τουρισμού στην Αιτ/νια και γενικότερα στην Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδος είναι πολλές, δεδομένου ότι τα μνημεία μπορούν να καταστούν περισσότερο ελκυστικά για τους επισκέπτες.
Επομένως Θεωρείται επιβεβλημένη η ανάδειξη και προβολή του θρησκευτικού πολιτιστικού αποθέματος των επιλεγμένων εκκλησιαστικών μνημείων τόσο στην πατρίδα μας όσο και στην Αιτ/νια, με τη χρήση νέων καινοτόμων εφαρμογών και την παροχή βελτιωμένων και ποιοτικών ψηφιακών υπηρεσιών στον φυσικό και διαδικτυακό επισκέπτη, αλλά και την ανάγκη δικτύωσης και συνέργειας μεταξύ Θρησκευτικών προορισμών και Πολιτιστικών και Θρησκευτικών Μνημείων, είτε ενδοπεριφερειακά είτε ευρύτερα μεταξύ όλων των Φορέων που σχετίζονται με τον Θρησκευτικό και Πολιτισμικό Τουρισμό.
Έτσι ο Θρησκευτικός Τουρισμός μπορεί να αποτελέσει ένα κινητήριο μοχλό υπέρβασης και να λειτουργήσει ως ένας από τους βασικούς πυλώνες της οικονομίας. Οφείλουμε λοιπόν εν κατακλείδι να εργαζόμαστε ο καθένας από το μετερίζι του συνεχώς και συστηματικά για την ανάδειξη, διάσωση, προστασία και προβολή των θρησκευτικών μνημείων, των εξαιρετικών αυτών προπυργίων της πίστεως και της εκκλησιαστικής τέχνης των Πατέρων μας, για την ωφέλεια όλων των καλοπροαίρετων ανθρώπων, ντόπιων και ξένων επισκεπτών.
Αγαπητοί μου, γενικά ο Τουρισμός σε όλες τις πτυχές του και ειδικότερα ο θρησκευτικός τουρισμός δεν είναι στατικός. Είναι μια διαδρομή που φωτίζει την ιστορία μας και ενώνει τους ανθρώπους κάτω από τη σκέπη του πολιτισμού και της πίστης μας.
Η αρμόδια Συνοδική Επιτροπή της Εκκλησίας της Ελλάδος, υπό την Προεδρία ενός φωτισμένου Ιεράρχου, του Σεβ. Μητροπολίτου Ιλίου, Αχαρνών και Πετρουπόλεως κ.κ. Αθηναγόρα, την Αντιπροεδρία του Σεβ. Μητροπολίτου Κίτρους, Κατερίνης και Πλαταμώνος κ.κ. Γεωργίου και την διαχρονική παρουσία του Γραμματέα αυτής Πανοσιολογιωτάτου Αρχιμανδρίτου π. Σπυρίδωνος Κατραμάδου, που διακονεί ακούραστα και επιτυχώς για 25 έτη αλλά και την συμμετοχή όλων των Μελών της, απάντων σπουδαίων προσωπικοτήτων, όπως η Ερίτιμος κ. Αγγελική Βαρελά, Πρόεδρος του ΕΟΤ, που λαμπρύνει με την παρουσία της το Συνέδριό μας, μπορεί να εγγυηθεί μια σημαντική προοπτική στον Τομέα αυτό.
Έτσι το αρμόδιο αυτό Συνοδικό Όργανο της Εκκλησίας της Ελλάδος αλλά και η δική μας συνεισφορά ως Τομέα Θρησκευτικού Τουρισμού της τοπικής μας Εκκλησίας, με την καθοδήγηση και το ανύσταχτο ενδιαφέρον του Σεπτού Ποιμενάρχου μας, για το μείζον αυτό θέμα, πιστεύω πως μπορούν να συνδράμουν καθοριστικά έτσι ώστε τα ΚΛΗΡΟΝΟΜΗΜΑΤΑ, να έχουν ευλογημένη ροή και συνέχεια, να επιτύχουν απόλυτα το στόχο τους και να αποτελέσουν μια ουσιαστική πλατφόρμα ανταλλαγής ιδεών και καλών πρακτικών όλων των συμμετεχόντων εκπροσώπων, της Εκκλησίας, του πολιτισμού, του τουρισμού, της εκπαίδευσης, της τοπικής αυτοδιοίκησης και της επιχειρηματικότητας στο σπουδαίο αυτό Συνέδριο.
Έτσι με σωστό πλάνο και με συγκροτημένες συνεργασίες θα επιτευχθεί η ενίσχυση της σύνδεσης πολιτισμού και τουρισμού, η ανάδειξη των συγκριτικών πλεονεκτημάτων της Αιτωλοακαρνανίας και η διαμόρφωση ενός σύγχρονου και βιώσιμου διασυνδεδεμένου αναπτυξιακού μοντέλου για τον ευλογημένο τόπο μας.
Είμαι σίγουρος ότι στον κύκλο εποικοδομητικής συζήτησης, που θα ακολουθήσει, θα έχουμε την ευκαιρία να ανταλλάξουμε εμπειρίες και να εμβαθύνουμε περισσότερο στο θέμα. Ευχαριστώ πολύ για την προσοχή σας!
