«Χαῖρε ὄρος ἀλατόμητον, βάθος ἀμέτρητον»
(ε’ κανών τοῦ Ἀκαθίστου)
Ἀγαπητοί μου Πατέρες καί ἀδελφοί,
Παιδιά μου ἐν Κυρίῳ ἀγαπημένα,
Στό προφητικό ὅραμα τοῦ Προφήτου Δανιήλ (2, 34), ἀναφέρεται ὅτι ὁ βασιλιάς τῶν Βαβυλωνίων Ναβουχοδονόσωρ εἶδε νά κόβεται «ἐξ ὄρους λίθος ἄνευ χειρῶν», χωρίς ἀνθρώπινη παρέμβαση, καί νά συντρίβει ἕνα πελώριο ἄγαλμα. Τό «ἀλάξευτον καί ἀλατόμητον ὄρος» εἶναι ἡ Θεοτόκος, διότι ἀπ΄ αὐτήν προῆλθε, χωρίς ἀνθρώπινη παρέμβαση, ὁ Χριστός «ὁ ἀχειρότμητος λίθος», πού συνέτριψε μέ τήν παρουσία Του τήν εἰδωλολατρία.
Ἡ προφητεία αὐτή ἀναφέρεται στήν ἀειπαρθενία τῆς Θεοτόκου, ὅπου ἐτμήθη ὁ λίθος ἄνευ χειρῶν, χωρίς δηλαδή ἀνθρώπινη παρέμβαση, ἀφ΄ ἑαυτοῦ, μέ θεϊκό τρόπο, ὅπως ἔγινε καί ἡ γέννηση τοῦ Χριστοῦ χωρίς τήν μεσολάβηση ἀνδρός, ἀλλά μέ θεϊκό τρόπο, μέ τήν ἐπισκίαση τοῦ Ἁγίου Πνεύματος καί τήν συμβολή τῆς Θεοτόκου. Ὁ Ὅσιος Ἰωάννης ὁ Δαμασκηνός γράφει πώς: «τό ὄρος τοῦ Δανιήλ, ἀπό ὅπου λατομήθηκε ὁ ἀκρογωνιαίος λίθος, ὁ Χριστός, χωρίς τήν ἀξίνα τοῦ λατόμου, εἶναι ἡ Θεοτόκος, πού γέννησε χωρίς ἄνδρα καί ἔμεινε πάλι παρθένος».
Μόνο τό Πνεῦμα τοῦ Θεοῦ ἄγγιζε μέ τήν πνοή Του τόν ἄχραντο ναό τοῦ Θεοῦ, τήν Παναγία, γιά νά ἑτοιμαστεῖ νά κατοικήσει σ΄ αὐτον ὁ ἅπειρος Λόγος τοῦ Πατρός, ἀνοίγοντας μέν τήν μήτρα τῆς Θεοτόκου, χωρίς ὡστόσο νά καταλύσει τήν παρθενία τοῦ μητροπάρθενου κλέους Της. Ἡ ἀειπαρθενία τῆς Θεοτόκου συνιστᾶ βάθος μυστηρίου ἀμέτρητο.
Ἡ Παναγία εἶναι ἡ μόνη καί στό νοῦ καί στήν ψυχή καί στό σῶμα Ἀειπάρθενος. Καί ὅλες οἱ ψυχικές δυνάμεις καί οἱ σωματικές αἰσθήσεις ἦταν ὑπεράνω ἀπό κάθε μολυσμό ἁμαρτίας, σέ ὅλο τόν χρόνο τῆς ζωῆς Της. Γι΄ αὐτό πρῶτος ὁ Μέγας Ἀθανάσιος ὀνομάζει τήν Μαρία «Ἀειπάρθενον». Ὑπῆρξε ὄντως «θεοχάρακτο σκήνωμα παρθενίας» (Θεοφάνους Γραπτοῦ).
Ἡ σύλληψη, ἐπομένως, τοῦ Χριστοῦ, ὡς ἀποτέλεσμα τῆς ἄκτιστης ἐνέργειας τοῦ Ἁγίου Πνεύματος, ὑπῆρξε ἄφθορος, δηλαδή δέν κατέλυσε τήν παρθενία τῆς Πανάγνου. Ἡ Θεοτόκος ἦταν «ἀπείρανδρος» καί «ἀπειρόγαμος». Ἠ μήτρα Της ὑπῆρξε πνευματοχώρητη καί θεοχώρητη. Ἀλλά καί ἡ Γέννηση τοῦ Χριστοῦ ὑπῆρξε γέννηση παρθενική, πού ὑπερέβη τήν τάξη καί τούς νόμους τῆς φυσικῆς γεννήσεως. Τέλος, ἡ ἄχραντος Μητέρα τοῦ Κυρίου παρέμεινε καί μετά τόκον Παρθένος, δηλαδή Ἀειπάρθενος, «οὐδαμῶς ἀνδρί μέχρι θανάτου προσομιλήσασα».
Ἡ τριπλή παρθενία (πρό, κατά καί μετά τόν τόκο) τῆς ἀπειράνδρου Θεοτόκου παριστάνεται στήν εἰκονογραφία μέ τρεῖς ἀστεροειδεῖς σταυρούς, ἕναν στό μέτωπο καί ἄνα ἕναν σέ κάθε ὦμο τῆς Παναγίας.
Ἡ ἀειπαρθενία τῆς Θεοτόκου δέν εἶναι ἁπλό βιολογικό γεγονός. Ἔχει βαθύτερο νόημα μυστηριακό και σωτηριολογικό. Ἐνῶ τῆς παλαιάς γεννήσεως ἀρχηγός εἶναι ὁ πρῶτος Ἀδάμ, ὁ ὁποῖος κληροδοτεῖ στούς ἀνθρώπους τήν φθορά τῆς φυσεῶς του (τό προπατορικό ἁμάρτημα), τῆς νέας γεννήσεως ἀρχηγός εἶναι ὁ νεός Ἀδάμ, ὁ Χριστός, ὁ ὁποῖος ἐπειδή γεννήθηκε ἀπό τήν Παρθένο, κληροδοτεῖ στήν Ἐκκλησία Του τήν ἀφθαρσία, τήν σωτηρία καί τήν λύτρωση. Ἡ παλαιά ἁμαρτωλή γέννηση ἀνακόπτεται στό θαῦμα τῆς Παρθένου.
«Χαῖρε, ὦ Ἑστία ἀναμμένη, ὅπου ὁ Θεός κατεβαίνει. στούς παρθενικούς καί πανάγνους κόλπους σου, ὁ Δημιουργός παίρνει τήν φύση μας και τήν ἐξαγνιζει ἀπό κάθε κηλῖδα ἀρχαία, ἀνανεώνοντας τόν ἄνθρωπό σέ μία νέα δημιουργία» (Μέγας Φώτιος). Ἀμήν.
Μὲ ὅλη μου τὴν πατρικὴ ἀγάπη,
Ο ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗΣ ΣΑΣ
† Ο ΑΙΤΩΛΙΑΣ ΚΑΙ ΑΚΑΡΝΑΝΙΑΣ ΔΑΜΑΣΚΗΝΟΣ
